التهاب لگن در زنان که در پزشکی با نام بیماری التهابی لگن یا PID (Pelvic Inflammatory Disease) شناخته میشود، نوعی عفونت در دستگاه تناسلی فوقانی زنان است. این عفونت میتواند رحم، لولههای فالوپ و تخمدانها را درگیر کند و در برخی افراد، ابتدا با علائم خفیفی مانند درد زیر شکم و لگن، ترشحات غیرطبیعی واژن، سوزش ادرار یا خونریزی غیرعادی ظاهر شود. گاهی نیز بیماری علائم واضحی ندارد؛ اما همچنان ممکن است به دستگاه تناسلی آسیب برساند.
در بیشتر موارد، التهاب لگن زمانی ایجاد میشود که باکتریها از واژن یا دهانه رحم به سمت بخشهای بالاتر دستگاه تناسلی حرکت کنند. برخی از عفونتهای مقاربتی مانند کلامیدیا و سوزاک از عوامل مهم بروز این بیماری هستند؛ بااینحال، التهاب لگن همیشه به معنای ابتلا به بیماری مقاربتی نیست و عوامل دیگری نیز میتوانند در ایجاد آن نقش داشته باشند.
اهمیت تشخیص و درمان بهموقع التهاب لگن بسیار زیاد است؛ زیرا تأخیر در درمان میتواند احتمال بروز عوارضی مانند درد مزمن لگنی، چسبندگی لولههای فالوپ، ناباروری و حاملگی خارج از رحم را افزایش دهد. خوشبختانه، با مراجعه زودهنگام به متخصص زنان، تشخیص صحیح و شروع درمان مناسب، میتوان خطر بسیاری از این عوارض را کاهش داد.
در این مقاله، علائم، علتها، روشهای تشخیص، درمان، عوارض و راههای پیشگیری از التهاب لگن را به زبانی ساده و بر پایه اطلاعات پزشکی بررسی میکنیم. اگر با درد مداوم لگن، ترشحات غیرمعمول، تب، درد هنگام رابطه جنسی یا خونریزی غیرطبیعی روبهرو هستید، ارزیابی توسط متخصص زنان اهمیت زیادی دارد.
التهاب لگن در زنان چیست؟

بیماری التهابی لگن یا PID چیست؟
التهاب لگن در زنان که در پزشکی با نام بیماری التهابی لگن یا PID (Pelvic Inflammatory Disease) شناخته میشود، به عفونت و التهاب دستگاه تناسلی فوقانی زنان گفته میشود. این بیماری معمولاً زمانی رخ میدهد که باکتریها از واژن یا دهانهٔ رحم به بخشهای بالاتر دستگاه تناسلی راه پیدا کنند و باعث التهاب شوند.
PID یک بیماری واحد و ساده نیست، بلکه میتواند طیفی از التهابها را درگیر کند؛ از جمله التهاب رحم، لولههای فالوپ، تخمدانها و گاهی بافتهای اطراف لگن. به همین دلیل، تشخیص و درمان بهموقع آن اهمیت زیادی دارد.
کدام اندامهای دستگاه تناسلی زنان ممکن است درگیر شوند؟
در التهاب لگن، معمولاً اندامهای زیر درگیر میشوند:
- رحم
- لولههای فالوپ
- تخمدانها
- بافتهای اطراف رحم و لگن
در موارد شدیدتر، عفونت میتواند به شکل آبسهٔ لوله-تخمدانی یا التهاب گستردهتر در ناحیهٔ لگن ظاهر شود. اگر این بیماری درمان نشود، ممکن است به چسبندگی، درد مزمن، ناباروری یا حاملگی خارج از رحم منجر شود.
تفاوت التهاب لگن با عفونت واژن و عفونت ادراری
اگرچه این سه مشکل ممکن است برخی علائم مشابه داشته باشند، اما از نظر محل درگیری و شدت، با هم متفاوتاند:
- عفونت واژن بیشتر در واژن رخ میدهد و معمولاً با ترشح غیرطبیعی، خارش، بوی نامطبوع یا سوزش همراه است.
- عفونت ادراری دستگاه ادراری را درگیر میکند و معمولاً با سوزش ادرار، تکرر ادرار، احساس فوریت در دفع ادرار یا درد زیر شکم همراه است.
- التهاب لگن یک عفونت عمیقتر و جدیتر است که اندامهای تناسلی فوقانی را درگیر میکند و اغلب با درد لگنی، درد هنگام رابطه جنسی، تب، خونریزی غیرطبیعی یا ترشحات غیرعادی واژن همراه میشود.
بهعبارت دیگر، عفونت واژن و عفونت ادراری لزوماً به معنای التهاب لگن نیستند؛ اما در صورت تشخیص و درماننشدن، برخی عفونتها میتوانند به سمت اندامهای بالاتر گسترش پیدا کنند.
آیا التهاب لگن واگیردار است؟
خودِ التهاب لگن بهطور مستقیم مانند یک بیماری مستقل از فردی به فرد دیگر منتقل نمیشود. اما بخشی از علتهای ایجادکنندهٔ آن، بهویژه عفونتهای مقاربتی مانند کلامیدیا و سوزاک، واگیردار هستند و میتوانند از طریق رابطهٔ جنسی منتقل شوند.
بنابراین، اگر التهاب لگن بهدنبال یک عفونت مقاربتی ایجاد شده باشد، لازم است شریک جنسی نیز ارزیابی و در صورت نیاز درمان شود تا احتمال عود یا انتقال مجدد کاهش پیدا کند.
علائم التهاب لگن در زنان چیست؟
علائم التهاب لگن در زنان میتوانند از خفیف و مبهم تا شدید و آزاردهنده متغیر باشند. در برخی زنان، بیماری با نشانههای واضح آغاز میشود؛ اما در بعضی موارد، علائم آن آنقدر خفیف یا غیر اختصاصیاند که فرد تا مدتها متوجه مشکل نمیشود. به همین دلیل، التهاب لگن گاهی تا زمان بروز عوارضی مانند درد مزمن لگنی یا ناباروری شناسایی نمیشود.

در ادامه، مهمترین علائم این بیماری را مرور میکنیم:
درد زیر شکم و لگن
درد پایین شکم یا درد لگنی شایعترین علامت التهاب لگن است. این درد ممکن است بهصورت مداوم، مبهم، فشاری یا حتی تیز و ناگهانی احساس شود. در برخی موارد، شدت درد بهحدی است که فعالیتهای روزانه را مختل میکند.
درد هنگام رابطه جنسی
درد حین رابطه جنسی یا درد عمقی هنگام نزدیکی یکی دیگر از علائم مهم التهاب لگن است. این درد معمولاً به دلیل التهاب بافتهای داخلی دستگاه تناسلی ایجاد میشود و نباید نادیده گرفته شود.
ترشحات غیرطبیعی واژن
ترشحات غیرطبیعی واژن، بهویژه اگر همراه با بوی بد، تغییر رنگ، یا افزایش غیرمعمول حجم ترشحات باشند، میتوانند نشانهٔ عفونت باشند. در التهاب لگن، این ترشحات ممکن است زرد، سبز یا بدبو باشند.
خونریزی غیرطبیعی یا لکهبینی
خونریزی بین دو قاعدگی یا لکهبینی غیرعادی از علائمی است که باید جدی گرفته شود. این خونریزیها ممکن است خفیف باشند، اما در کنار سایر نشانهها به نفع التهاب لگن مطرح میشوند.
خونریزی بعد از رابطه جنسی
خونریزی پس از نزدیکی نیز میتواند از علائم هشداردهنده باشد. اگر این وضعیت بیش از یکبار رخ دهد یا همراه با درد و ترشح غیرعادی باشد، نیاز به بررسی پزشکی دارد.
تب و لرز
در برخی موارد، بهویژه زمانی که عفونت پیشرفت کرده باشد، تب، لرز، احساس ناخوشی یا ضعف عمومی دیده میشود. وجود تب میتواند نشاندهندهٔ شدت بیشتر عفونت باشد.
درد یا سوزش هنگام ادرار
اگرچه سوزش ادرار بیشتر به نفع عفونت ادراری است، اما میتواند در التهاب لگن هم دیده شود. بنابراین، این علامت بهتنهایی برای تشخیص کافی نیست و باید در کنار سایر نشانهها بررسی شود.
درد هنگام معاینه لگنی
در برخی زنان، پزشک هنگام معاینه لگنی متوجه حساسیت یا درد غیرطبیعی میشود. این یافته در کنار علائم بالینی میتواند به تشخیص التهاب لگن کمک کند.
تهوع و استفراغ در موارد شدید
تهوع، استفراغ و بیحالی شدید معمولاً در موارد پیشرفتهتر یا شدیدتر دیده میشوند. این علائم میتوانند نشانهٔ درگیری گستردهتر و نیاز به ارزیابی فوری باشند.
آیا التهاب لگن میتواند بدون علامت باشد؟
بله. یکی از چالشهای مهم بیماری التهابی لگن این است که در برخی زنان ممکن است کاملاً بدون علامت یا با نشانههای بسیار خفیف بروز کند. همین مسئله تشخیص زودهنگام را دشوار میکند و اهمیت مراجعهٔ بهموقع به پزشک و غربالگری عفونتهای مقاربتی را بیشتر میسازد.
علائم خطرناک التهاب لگن؛ چه زمانی باید سریع به پزشک مراجعه کرد؟
در بسیاری از موارد، التهاب لگن با علائم خفیف شروع میشود؛ اما بعضی نشانهها میتوانند نشاندهندهٔ شدت بالای عفونت یا احتمال بروز عوارض جدی باشند. در صورت مشاهدهٔ هر یک از علائم زیر، باید در اسرع وقت به پزشک یا مرکز درمانی مراجعه کرد.

درد شدید یا ناگهانی لگن
درد شدید، ناگهانی یا رو به بدتر شدن در پایین شکم و لگن میتواند نشانهٔ پیشرفت عفونت یا درگیری گستردهتر اندامهای داخلی باشد. این نوع درد را نباید به تعویق انداخت، بهویژه اگر با حساسیت شدید به لمس همراه باشد.
تب بالا و لرز
وجود تب بالا، بهخصوص همراه با لرز، احساس گرگرفتگی یا حال عمومی بد، میتواند علامت عفونت شدیدتر باشد. در چنین شرایطی، نیاز به ارزیابی فوری وجود دارد.
استفراغ مداوم
تهوع و استفراغ مکرر، بهویژه اگر مانع خوردن یا نوشیدن شود، از علائم هشداردهنده است. این وضعیت میتواند نشان دهد که بدن درگیر عفونت قابلتوجهی شده است.
خونریزی غیرطبیعی قابل توجه
خونریزی شدید واژینال، لکهبینی مکرر یا خونریزی همراه با درد لگنی، از نشانههایی است که باید جدی گرفته شود. اگر خونریزی غیرعادی با ضعف، سرگیجه یا درد شدید همراه باشد، مراجعهٔ فوری ضروری است.
درد لگنی همراه با احتمال بارداری
اگر درد لگنی همراه با احتمال بارداری وجود داشته باشد، باید فوراً بررسی پزشکی انجام شود؛ زیرا یکی از نگرانیهای مهم، بارداری خارج رحمی است که میتواند اورژانسی و خطرناک باشد. در این حالت، تأخیر در مراجعه میتواند پیامدهای جدی بهدنبال داشته باشد.
علت التهاب لگن چیست؟
التهاب لگن در زنان معمولاً در اثر عفونت باکتریایی ایجاد میشود. این عفونت اغلب از واژن یا دهانهٔ رحم شروع میشود و در صورت پیشرفت، میتواند به اندامهای بالاتر دستگاه تناسلی مانند رحم، لولههای فالوپ و تخمدانها برسد. در برخی موارد، عفونتهای سادهٔ دستگاه تناسلی اگر بهموقع درمان نشوند، به التهاب لگن منجر میشوند.

عفونتهای باکتریایی
بیشتر موارد بیماری التهابی لگن (PID) ناشی از باکتریها هستند. گاهی این باکتریها از عفونتهای مقاربتی میآیند و گاهی از باکتریهای طبیعی واژن یا فلور واژن که بهدلایل مختلف به نواحی بالاتر منتقل میشوند. به همین دلیل، التهاب لگن همیشه فقط به یک عامل محدود نیست و میتواند چندمنشأیی باشد.
نقش کلامیدیا و سوزاک در التهاب لگن
دو عامل شایع و مهم در بروز PID، کلامیدیا و سوزاک هستند. این دو عفونت از طریق تماس جنسی منتقل میشوند و در صورت درماننشدن، میتوانند به سمت اندامهای تناسلی فوقانی گسترش پیدا کنند. به همین دلیل، تشخیص و درمان زودهنگام عفونتهای مقاربتی نقش مهمی در پیشگیری از التهاب لگن دارد.
چگونه عفونت از واژن و دهانهٔ رحم به لگن منتقل میشود؟
در حالت طبیعی، دهانهٔ رحم تا حد زیادی مانند یک سد دفاعی عمل میکند. اما وقتی عفونت وجود داشته باشد یا شرایطی مثل التهاب دهانهٔ رحم، اختلال در فلور واژن یا تحریکهای مکرر ایجاد شود، باکتریها میتوانند از واژن و سرویکس به سمت رحم و سپس لولههای فالوپ و تخمدانها حرکت کنند. همین گسترش صعودی، علت اصلی بروز التهاب لگن است.
عوامل افزایشدهندهٔ خطر ابتلا به التهاب لگن
برخی شرایط، احتمال ابتلا به التهاب لگن را بیشتر میکنند، از جمله:
- ابتلا به عفونتهای مقاربتی مانند کلامیدیا و سوزاک
- داشتن شرکای جنسی متعدد
- رابطهٔ جنسی بدون محافظت
- سابقهٔ قبلی التهاب لگن
- دوش واژینال یا شستوشوی داخلی واژن
- سن پایینتر از ۲۵ سال در افراد فعال از نظر جنسی
- قرار دادن IUD در برخی موارد، بهویژه در چند هفتهٔ اول پس از گذاشتن وسیله
نکته مهم: داشتن IUD بهتنهایی بهمعنای ابتلا به التهاب لگن نیست، اما در صورت وجود علائم، باید بررسی پزشکی انجام شود.
چه زنانی بیشتر در معرض التهاب لگن هستند؟
برخی زنان بهدلیل شرایط رفتاری، سابقهٔ پزشکی یا وضعیت جنسی، بیشتر در معرض ابتلا به التهاب لگن قرار دارند. شناخت این عوامل میتواند به پیشگیری، غربالگری زودهنگام و مراجعه بهموقع کمک کند.

رابطهٔ جنسی بدون محافظت
داشتن رابطهٔ جنسی بدون کاندوم خطر ابتلا به عفونتهای مقاربتی را افزایش میدهد و در نتیجه، احتمال بروز التهاب لگن هم بیشتر میشود. استفادهٔ صحیح و مداوم از کاندوم یکی از مهمترین راههای کاهش خطر است.
داشتن شریک جنسی جدید یا چند شریک جنسی
زنانی که شریک جنسی جدید دارند یا با چند شریک جنسی رابطه دارند، بیشتر در معرض انتقال عفونتهای مقاربتی قرار میگیرند. هرچه احتمال تماس با فرد آلوده بیشتر باشد، خطر التهاب لگن نیز بالاتر میرود.
سابقهٔ بیماریهای مقاربتی
اگر فردی قبلاً دچار کلامیدیا، سوزاک یا سایر عفونتهای مقاربتی شده باشد، احتمال ابتلای دوباره و در نتیجه خطر التهاب لگن در او بیشتر است. درمان کامل و پیگیری پس از درمان، در این گروه بسیار مهم است.
سابقهٔ قبلی التهاب لگن
زنانی که یکبار به التهاب لگن مبتلا شدهاند، در آینده بیش از دیگران در معرض عود بیماری هستند. این موضوع اهمیت درمان کامل، پیگیری پزشکی و پیشگیری از عفونتهای جدید را نشان میدهد.
آیا استفاده از IUD خطر التهاب لگن را افزایش میدهد؟
IUD یا وسیلهٔ داخلرحمی بهطور کلی یک روش ایمن و مؤثر برای پیشگیری از بارداری است و بهتنهایی باعث التهاب لگن نمیشود. بااینحال، طبق منابع معتبر، احتمال کمی افزایش خطر فقط در چند هفتهٔ اول پس از گذاشتن IUD دیده میشود. این افزایش خطر معمولاً محدود و گذرا است و پس از آن، ریسک بهطور قابلتوجهی کاهش مییابد.
نکتهٔ مهم این است که اگر فرد هنگام قرار دادن IUD عفونت مقاربتی درماننشده داشته باشد، خطر التهاب لگن بیشتر میشود. بنابراین، بررسی علائم، انجام غربالگری در افراد پرخطر و مراجعه به پزشک در صورت بروز نشانههای مشکوک اهمیت زیادی دارد.
التهاب لگن چگونه تشخیص داده میشود؟
تشخیص التهاب لگن در زنان معمولاً فقط بر اساس یک آزمایش انجام نمیشود؛ بلکه پزشک با کنار هم گذاشتن علائم، سابقهٔ پزشکی، معاینهٔ بالینی و نتایج آزمایشها به تشخیص میرسد. چون این بیماری گاهی با علائم خفیف یا شبیه مشکلات دیگر ظاهر میشود، تشخیص دقیق آن اهمیت زیادی دارد.

بررسی علائم و سابقهٔ پزشکی
پزشک ابتدا دربارهٔ نوع درد، زمان شروع علائم، ترشحات واژن، خونریزی غیرطبیعی، تب، درد هنگام نزدیکی و سابقهٔ عفونتهای مقاربتی سؤال میکند. همچنین سابقهٔ رابطهٔ جنسی بدون محافظت، شرکای جنسی جدید، بارداری احتمالی یا استفاده از IUD نیز بررسی میشود.
معاینهٔ لگنی
در معاینهٔ لگنی پزشک ممکن است وجود حساسیت، درد در حرکت دهانهٔ رحم، درد در ناحیهٔ رحم یا تخمدانها را بررسی کند. این معاینه یکی از مهمترین بخشهای ارزیابی بالینی برای تشخیص PID است.
آزمایش ترشحات واژن و دهانهٔ رحم
نمونهبرداری از ترشحات واژن و دهانهٔ رحم به پزشک کمک میکند تا وجود عفونت، التهاب یا ترشحات غیرطبیعی را بررسی کند. این آزمایشها میتوانند به شناسایی عامل عفونی کمک کنند.
آزمایش بیماریهای مقاربتی
از آنجا که کلامیدیا و سوزاک از علتهای مهم التهاب لگن هستند، معمولاً آزمایش برای بیماریهای مقاربتی انجام میشود. این بررسی در تشخیص و انتخاب درمان بسیار مهم است.
آزمایش خون و ادرار
آزمایش خون ممکن است نشانههای التهاب یا عفونت را نشان دهد. آزمایش ادرار نیز کمک میکند تا مشکلاتی مثل عفونت ادراری از التهاب لگن تفکیک شود.
تست بارداری
در هر زنی که با درد لگنی مراجعه میکند، انجام تست بارداری اهمیت دارد؛ زیرا باید احتمال بارداری خارج رحمی یا سایر مشکلات مرتبط با بارداری نیز بررسی شود. این موضوع بهویژه در صورت درد شدید یا خونریزی غیرطبیعی بسیار مهم است.
سونوگرافی لگن
سونوگرافی لگن، بهویژه سونوگرافی واژینال، میتواند به بررسی رحم، لولههای فالوپ، تخمدانها و احتمال وجود آبسهٔ لوله-تخمدانی کمک کند. این روش برای ارزیابی عوارض یا تشخیص موارد پیچیدهتر بسیار کاربردی است.
چه زمانی CT Scan یا MRI لازم است؟
در بیشتر موارد، سونوگرافی کافی است؛ اما اگر تشخیص هنوز نامشخص باشد، یا پزشک به عوارضی مانند آبسهٔ لگنی، درگیری گستردهتر یا علل دیگر درد شکم و لگن مشکوک باشد، ممکن است CT Scan یا MRI درخواست شود. این روشها معمولاً در موارد پیچیده، مبهم یا شدیدتر کاربرد دارند و برای همهٔ بیماران لازم نیستند.
آیا برای تشخیص التهاب لگن آزمایش مشخصی وجود دارد؟

چرا یک آزمایش واحد برای تشخیص PID وجود ندارد؟
خیر؛ آزمایش واحد و قطعی برای تشخیص التهاب لگن در زنان وجود ندارد. دلیلش این است که PID میتواند با علائم بسیار متنوع، خفیف یا حتی بدون علامت ظاهر شود. از طرف دیگر، بسیاری از نشانههای آن با بیماریهای دیگر مانند عفونت واژن، عفونت ادراری، کیست تخمدان یا حتی بارداری خارج رحمی همپوشانی دارند.
به همین دلیل، پزشک معمولاً نمیتواند تنها بر اساس یک آزمایش یا یک علامت، تشخیص نهایی بدهد.
اهمیت ترکیب علائم، معاینه و آزمایشها
تشخیص التهاب لگن معمولاً بر پایهٔ ترکیبی از موارد زیر انجام میشود:
- علائم بالینی مانند درد لگن، ترشحات غیرطبیعی، تب یا درد هنگام نزدیکی
- معاینهٔ لگنی و بررسی حساسیت ناحیه
- آزمایش ترشحات واژن و دهانهٔ رحم
- آزمایشهای مربوط به بیماریهای مقاربتی
- آزمایش خون، ادرار و تست بارداری
- و در صورت نیاز، سونوگرافی یا تصویربرداری تکمیلی
بنابراین، تشخیص PID بیشتر یک تشخیص بالینی است تا یک تشخیص صرفاً آزمایشگاهی. هرچه ارزیابی زودتر انجام شود، احتمال پیشگیری از عوارضی مانند ناباروری، درد مزمن لگنی و حاملگی خارج رحمی بیشتر خواهد بود.
درمان التهاب لگن در زنان چگونه است؟
درمان التهاب لگن در زنان معمولاً بر پایهٔ آنتیبیوتیک انجام میشود. چون این بیماری اغلب منشأ باکتریایی دارد، شروع درمان بهموقع اهمیت زیادی دارد تا از بروز عوارضی مثل ناباروری، آبسهٔ لگنی، درد مزمن و حاملگی خارج رحمی جلوگیری شود.

درمان آنتیبیوتیکی
پزشک معمولاً ترکیبی از آنتیبیوتیکها را تجویز میکند تا طیف وسیعی از باکتریهای احتمالی پوشش داده شوند. در بسیاری از موارد، درمان بهصورت خوراکی انجام میشود؛ اما در موارد شدیدتر ممکن است تزریقی یا وریدی باشد. مدت درمان معمولاً حدود ۱۴ روز است، هرچند برنامهٔ دقیق دارویی باید توسط پزشک تعیین شود.
چرا درمان باید تحت نظر پزشک انجام شود؟
PID ممکن است با بیماریهایی مثل عفونت ادراری، عفونت واژن، کیست تخمدان یا حتی بارداری خارج رحمی اشتباه شود. به همین دلیل، مصرف خودسرانهٔ دارو نهتنها ممکن است مؤثر نباشد، بلکه میتواند تشخیص صحیح را به تأخیر بیندازد. پزشک بر اساس علائم، معاینه و آزمایشها مناسبترین درمان را انتخاب میکند.
اهمیت شروع سریع درمان
هرچه درمان زودتر آغاز شود، احتمال آسیب به اندامهای تناسلی کمتر میشود. تأخیر در درمان میتواند باعث گسترش عفونت، تشکیل چسبندگی و افزایش خطر ناباروری شود. بنابراین، در صورت شک به التهاب لگن، مراجعهٔ سریع به پزشک بسیار مهم است.
مدت درمان التهاب لگن چقدر است؟
درمان آنتیبیوتیکی التهاب لگن در اغلب موارد حدود دو هفته طول میکشد. البته طول درمان ممکن است بسته به شدت بیماری، نوع باکتری، پاسخ بدن به درمان و وجود عوارضی مانند آبسهٔ لوله-تخمدانی بیشتر شود.
آیا درمان التهاب لگن در خانه امکانپذیر است؟
درمان خانگی بهتنهایی برای التهاب لگن کافی نیست. این بیماری نیاز به ارزیابی پزشکی و آنتیبیوتیک تجویزی دارد. استراحت، مصرف مایعات و پرهیز از رابطهٔ جنسی ممکن است بهعنوان مراقبت کمکی توصیه شود، اما جایگزین درمان اصلی نیستند. استفادهٔ خودسرانه از داروهای گیاهی یا آنتیبیوتیکهای باقیمانده از قبل، میتواند خطرناک باشد.
چه زمانی بستری شدن در بیمارستان لازم است؟
در برخی شرایط، درمان سرپایی کافی نیست و بیمار باید در بیمارستان بستری شود. این وضعیت معمولاً در موارد زیر مطرح میشود:
- درد شدید یا وخامت حال عمومی
- تب بالا
- استفراغ مداوم
- بارداری
- وجود آبسهٔ لوله-تخمدانی
- عدم تحمل داروهای خوراکی
- عدم پاسخ به درمان اولیه
در این شرایط، ممکن است بیمار نیاز به آنتیبیوتیک وریدی و پایش دقیقتر داشته باشد.
درمان شریک جنسی در التهاب لگن

چرا شریک جنسی باید بررسی و درمان شود؟
اگر التهاب لگن در اثر یک عفونت مقاربتی مانند کلامیدیا یا سوزاک ایجاد شده باشد، درمان فقط برای بیمار کافی نیست. در این شرایط، شریک جنسی نیز باید بررسی و در صورت نیاز درمان شود؛ چون در غیر این صورت، احتمال انتقال دوبارهٔ عفونت و عود بیماری بالا میرود.
در واقع، اگر فقط بیمار درمان شود و شریک جنسی درمان نشود، ممکن است پس از بهبود نسبی، دوباره همان عفونت به بدن منتقل شود و چرخهٔ بیماری ادامه پیدا کند.
چگونه از عفونت مجدد جلوگیری کنیم؟
برای کاهش خطر عود التهاب لگن یا انتقال مجدد عفونت، این نکات مهم هستند:
- درمان همزمان شریک جنسی
- پرهیز از رابطهٔ جنسی تا پایان درمان
- استفادهٔ صحیح از کاندوم پس از شروع دوبارهٔ رابطه
- پیگیری پزشکی در صورت باقی ماندن علائم
- انجام آزمایش برای بیماریهای مقاربتی در صورت توصیهٔ پزشک
رعایت این موارد بهویژه زمانی اهمیت دارد که علت اصلی التهاب لگن، یک STI باشد.
تا چه زمانی باید از رابطه جنسی خودداری کرد؟
بهطور کلی، توصیه میشود تا زمانی که درمان بیمار و شریک جنسی کامل نشده و علائم برطرف نشدهاند، از رابطهٔ جنسی خودداری شود. این کار به کاهش احتمال انتقال عفونت و عود مجدد بیماری کمک میکند.
در بعضی منابع، حتی پس از پایان دورهٔ دارو نیز توصیه میشود تا مدتی کوتاه از رابطه پرهیز شود؛ اما معیار دقیق، باید طبق نظر پزشک معالج و بر اساس نوع عفونت و دارو تعیین شود.
آیا التهاب لگن بهطور کامل درمان میشود؟

احتمال بهبود با درمان زودهنگام
بله؛ اگر التهاب لگن در مراحل اولیه تشخیص داده شود و درمان بهموقع آغاز شود، اغلب میتوان آن را بهخوبی کنترل و درمان کرد. شروع سریع آنتیبیوتیک در کاهش علائم و جلوگیری از گسترش عفونت نقش بسیار مهمی دارد.
تأثیر تأخیر در درمان بر سلامت دستگاه تناسلی
اگر درمان با تأخیر انجام شود، ممکن است عفونت به لولههای فالوپ، تخمدانها و بافتهای لگنی آسیب برساند. در این حالت، حتی اگر عفونت بعداً کنترل شود، برخی از آسیبهای ایجادشده ممکن است برنگردند؛ مثل چسبندگی لگنی، درد مزمن، کاهش باروری یا ناباروری. به همین دلیل، درمان زودهنگام اهمیت زیادی دارد.
اهمیت پیگیری پزشکی پس از درمان
حتی بعد از شروع دارو، پیگیری پزشکی ضروری است. اگر علائم ظرف ۷۲ ساعت بهتر نشوند یا بدتر شوند، باید دوباره به پزشک مراجعه شود. این پیگیری کمک میکند مشخص شود که آیا درمان مؤثر بوده یا نیاز به تغییر دارو، بررسی بیشتر یا حتی بستری وجود دارد.
عوارض التهاب لگن چیست؟
اگر التهاب لگن در زنان بهموقع درمان نشود یا بهصورت مکرر عود کند، ممکن است به عوارض کوتاهمدت و بلندمدت منجر شود. شدت این عوارض به میزان درگیری عفونت، سرعت درمان و وضعیت سلامت فرد بستگی دارد.

درد مزمن لگنی
یکی از شایعترین عوارض التهاب لگن، درد مزمن لگنی است. این درد ممکن است حتی پس از برطرف شدن عفونت هم ادامه پیدا کند، زیرا التهاب میتواند به بافتهای لگنی آسیب بزند یا باعث ایجاد چسبندگی شود.
ایجاد چسبندگی در لگن
التهاب و عفونت میتوانند باعث تشکیل بافت اسکار یا چسبندگی در داخل لگن شوند. این چسبندگیها ممکن است حرکت طبیعی اندامهای تناسلی را مختل کنند و زمینهساز درد، اختلال باروری یا مشکلات دیگر شوند.
ناباروری
یکی از مهمترین عوارض PID، ناباروری است. اگر لولههای فالوپ در اثر التهاب آسیب ببینند یا دچار انسداد و چسبندگی شوند، رسیدن تخمک و اسپرم به یکدیگر دشوار میشود. حتی در برخی موارد، آسیب ایجادشده ممکن است برگشتناپذیر باشد.
افزایش خطر بارداری خارج رحمی
آسیب به لولههای رحمی میتواند احتمال بارداری خارج رحمی را بالا ببرد. در این حالت، جنین بهجای رحم، در لولهٔ فالوپ لانهگزینی میکند؛ وضعیتی که میتواند اورژانسی و خطرناک باشد.
آبسهٔ لولههای رحمی و تخمدانها
در برخی موارد شدید، عفونت ممکن است به تشکیل آبسهٔ لوله-تخمدانی منجر شود. این وضعیت معمولاً جدیتر است و ممکن است به درمان و مراقبت تخصصی یا حتی بستری در بیمارستان نیاز داشته باشد.
عود التهاب لگن
زنانی که یکبار دچار التهاب لگن شدهاند، در صورت ابتلا به عفونتهای جدید یا درماننشدن کامل علت اولیه، بیشتر در معرض عود بیماری هستند. هر بار عود، میتواند خطر آسیب تجمعی به دستگاه تناسلی را بیشتر کند.
آیا التهاب لگن باعث ناباروری میشود؟
بله، التهاب لگن میتواند باعث ناباروری شود؛ اما این اتفاق در همهٔ بیماران رخ نمیدهد. خطر ناباروری بیشتر زمانی مطرح میشود که بیماری شدید، مکرر یا درماننشده باشد. هرچه التهاب زودتر تشخیص داده شود و درمان سریعتر آغاز شود، احتمال آسیب دائمی کمتر خواهد بود.

ارتباط التهاب لگن با آسیب لولههای فالوپ
یکی از مهمترین راههای ایجاد ناباروری در PID، آسیب به لولههای فالوپ است. این لولهها مسیر عبور تخمک به سمت رحم هستند و اگر در اثر التهاب دچار چسبندگی، انسداد یا زخم شوند، لقاح یا انتقال تخمک بهدرستی انجام نمیشود. در برخی موارد، حتی پس از درمان عفونت، این آسیبها باقی میمانند.
تأثیر شدت عفونت بر باروری
هرچه شدت عفونت بیشتر باشد یا چند بار عود کند، احتمال آسیب به بافتهای تناسلی و در نتیجه کاهش باروری بیشتر میشود. التهاب خفیف و کوتاهمدت معمولاً آسیب کمتری ایجاد میکند، اما PID شدید یا درماننشده میتواند عوارض ماندگارتری بهجا بگذارد.
آیا درمان زودهنگام میتواند از ناباروری جلوگیری کند؟
در بسیاری از موارد بله. اگر التهاب لگن در مراحل اولیه تشخیص داده شود و آنتیبیوتیک مناسب بهموقع شروع شود، میتوان از گسترش عفونت و آسیب به لولههای رحمی تا حد زیادی پیشگیری کرد. با این حال، باید توجه داشت که درمان عفونت، آسیبهای قبلی را همیشه برنمیگرداند؛ بنابراین، مهمترین اصل در حفظ باروری، پیشگیری و درمان زودهنگام است.
التهاب لگن و بارداری
آیا التهاب لگن بر بارداری تأثیر میگذارد؟
بله. التهاب لگن، بهخصوص اگر شدید، مکرر یا درماننشده باشد، میتواند بر باروری و روند بارداری تأثیر بگذارد. مهمترین اثر آن، افزایش خطر آسیب به لولههای فالوپ و در نتیجه افزایش احتمال ناباروری و بارداری خارج رحمی است.

اگرچه هر فرد مبتلا به PID دچار این عوارض نمیشود، اما هرچه تشخیص و درمان زودتر انجام شود، احتمال آسیب دائمی کمتر خواهد بود.
التهاب لگن در دوران بارداری
اگر PID در دوران بارداری تشخیص داده شود، موضوع جدیتر میشود و معمولاً نیاز به ارزیابی فوری پزشک دارد. در منابع بالینی معتبر، بارداری همراه با شک به PID یک وضعیت پرخطر محسوب میشود و ممکن است بستری در بیمارستان و درمان تزریقی/وریدی لازم باشد.
این موضوع بهدلیل خطراتی مانند مادرزایی، زایمان زودرس، تشدید عفونت و عوارض جدی برای مادر و جنین اهمیت دارد.
نکته: در عمل بالینی، برخی علائم شکم و لگن در بارداری میتوانند شبیه PID یا حتی بارداری خارج رحمی باشند؛ بنابراین تشخیص سریع و دقیق بسیار مهم است.
خطر بارداری خارج رحمی
بارداری خارج رحمی یکی از مهمترین عوارض احتمالی التهاب لگن است. وقتی لولههای رحمی در اثر التهاب آسیب میبینند، تخمک بارور شده ممکن است بهدرستی به رحم نرسد و در لوله فالوپ لانهگزینی کند. این وضعیت میتواند خطرناک و حتی اورژانسی باشد.
به همین دلیل، در زنانی که سابقه PID دارند، اگر تست بارداری مثبت شود یا درد و خونریزی غیرطبیعی وجود داشته باشد، باید بارداری خارج رحمی حتماً بررسی شود.
چه زمانی مراجعه فوری به پزشک ضروری است؟
در صورت وجود هر یک از علائم زیر، مراجعه فوری به پزشک یا اورژانس ضروری است:
- درد شدید لگن یا پایین شکم
- خونریزی واژینال غیرطبیعی یا شدید
- تب بالا
- تهوع یا استفراغ
- احساس ضعف، سرگیجه یا غش
- درد شانه یا درد ناگهانی یکطرفه شکم
- احتمال بارداری همراه با درد لگن
- بدتر شدن علائم با وجود مصرف آنتیبیوتیک
تفاوت التهاب لگن با سایر علل درد لگنی در زنان
درد لگنی در زنان فقط به التهاب لگن (PID) محدود نمیشود و میتواند علتهای مختلفی داشته باشد؛ از عفونتهای ساده تا بیماریهای اورژانسی. تفاوت اصلی PID با بسیاری از این مشکلات این است که معمولاً با ترشحات غیرطبیعی، درد هنگام رابطه، تب، درد زیر شکم و حساسیت لگنی همراه است و اگر درمان نشود، میتواند به اندامهای تناسلی فوقانی آسیب بزند.

عفونت ادراری
در عفونت ادراری معمولاً علائمی مثل سوزش ادرار، تکرر ادرار، فوریت ادرار و گاهی درد زیر شکم دیده میشود.
برخلاف PID، این عفونت بیشتر مجاری ادراری را درگیر میکند و معمولاً ترشحات واژینال غیرطبیعی یا درد عمقی هنگام رابطه کمتر مطرح است.
عفونت واژن
عفونت واژن یا واژینیت بیشتر باعث خارش، سوزش، بوی بد، ترشح غیرطبیعی و گاهی ناراحتی موضعی میشود.
در این حالت، درد معمولاً موضعی و سطحیتر است، اما در PID درد اغلب عمقیتر و لگنیتر بوده و ممکن است با تب یا درد هنگام حرکت دهانه رحم همراه باشد.
کیست تخمدان
کیست تخمدان میتواند باعث درد یکطرفه لگن شود؛ این درد گاهی ناگهانی و شدید است، بهویژه اگر کیست دچار پارگی یا پیچخوردگی شود.
برخلاف PID، کیست تخمدان معمولاً با ترشح واژینال یا تب همراه نیست، مگر اینکه عارضهای رخ داده باشد.
اندومتریوز
در اندومتریوز درد لگنی معمولاً مزمن است و اغلب با قاعدگی تشدید میشود. همچنین ممکن است درد هنگام رابطه، قاعدگیهای دردناک و ناباروری دیده شود.
این بیماری عفونی نیست، در حالیکه PID یک عفونت التهابی است و معمولاً با علائم عفونی مانند تب یا ترشحات غیرطبیعی همراه میشود.
آپاندیسیت
آپاندیسیت هم میتواند با درد پایین شکم شروع شود و گاهی با PID اشتباه گرفته شود.
درد آپاندیسیت معمولاً بهتدریج شدیدتر میشود و ممکن است با تهوع، استفراغ، تب و کاهش اشتها همراه باشد. محل درد نیز اغلب در سمت راست پایین شکم برجستهتر است.
بارداری خارج رحمی
بارداری خارج رحمی یکی از مهمترین تشخیصهای افتراقی درد لگنی در زنان است و باید حتماً رد شود.
این وضعیت میتواند با درد یکطرفه لگن، لکهبینی یا خونریزی غیرطبیعی، سرگیجه و ضعف همراه باشد. در زنانی که احتمال بارداری دارند، این تشخیص از PID بسیار مهمتر و اورژانسیتر است.
فیبروم رحم
فیبروم رحم معمولاً باعث احساس فشار لگنی، قاعدگیهای شدید یا طولانی، تکرر ادرار و گاهی درد میشود.
برخلاف PID، فیبروم یک توده خوشخیم رحمی است و معمولاً با تب، ترشح بدبو یا علائم عفونی همراه نیست.
آیا التهاب لگن قابل پیشگیری است؟
بله، تا حد زیادی میتوان از التهاب لگن پیشگیری کرد؛ بهویژه اگر علت آن عفونتهای مقاربتی مانند کلامیدیا و سوزاک باشد. البته باید توجه داشت که پیشگیری کامل همیشه ممکن نیست، اما با رعایت چند اصل مهم میتوان خطر ابتلا را بهطور قابلتوجهی کاهش داد.

رابطه جنسی ایمن
یکی از مهمترین راههای پیشگیری از PID، داشتن رابطه جنسی ایمن است.
داشتن رابطه با یک شریک ثابت و بررسیشده، و پرهیز از تماس جنسی پرخطر، احتمال انتقال عفونت را کمتر میکند. هرچه تعداد شرکای جنسی بیشتر باشد، خطر ابتلا به عفونتهای مقاربتی و در نتیجه التهاب لگن نیز بیشتر میشود.
استفاده صحیح از کاندوم
کاندوم یکی از مؤثرترین روشها برای کاهش خطر ابتلا به بیماریهای مقاربتی است.
استفاده صحیح و مداوم از کاندوم در هر بار رابطه جنسی، میتواند احتمال انتقال عفونتهایی را که ممکن است به PID منجر شوند، کاهش دهد. البته کاندوم خطر را کم میکند اما آن را بهطور کامل از بین نمیبرد.
غربالگری بیماریهای مقاربتی
از آنجا که بسیاری از عفونتهای مقاربتی بیعلامت هستند، انجام غربالگری منظم اهمیت زیادی دارد.
بهویژه زنان زیر ۲۵ سال و افرادی که در معرض خطر بیشتری هستند، باید طبق نظر پزشک برای کلامیدیا و سوزاک بررسی شوند. تشخیص زودهنگام این عفونتها، از پیشرفت آنها به التهاب لگن جلوگیری میکند.
درمان سریع عفونتهای دستگاه تناسلی
اگر علائمی مثل ترشح غیرطبیعی، بوی بد واژن، سوزش ادرار، درد لگن یا درد هنگام رابطه وجود دارد، مراجعه سریع به پزشک ضروری است.
درمان بهموقع عفونتهای واژن، دهانه رحم یا عفونتهای مقاربتی میتواند مانع گسترش عفونت به رحم و لولههای فالوپ شود.
پرهیز از خوددرمانی
خوددرمانی با آنتیبیوتیک، شیاف، داروهای گیاهی یا درمانهای نامطمئن میتواند خطرناک باشد.
چون ممکن است علائم موقتاً کاهش پیدا کنند، اما عفونت اصلی باقی بماند و به اندامهای داخلی گسترش یابد. انتخاب دارو و مدت درمان باید فقط توسط پزشک متخصص انجام شود.
اهمیت مراجعه منظم به متخصص زنان
معاینههای دورهای زنان نقش مهمی در تشخیص زودهنگام عفونتها و پیشگیری از عوارض دارند.
مراجعه منظم به متخصص زنان بهویژه برای افرادی که سابقه عفونت لگنی، رابطه جنسی پرخطر یا علائم تکرارشونده دارند، بسیار مهم است. تشخیص زودهنگام میتواند از ناباروری، درد مزمن و بارداری خارج رحمی پیشگیری کند.
باورهای اشتباه درباره التهاب لگن

«التهاب لگن همیشه با درد شدید همراه است»
نادرست است.
التهاب لگن میتواند خفیف، مبهم یا حتی بدون علامت باشد. بعضی از بیماران فقط درد خفیف، ترشح غیرطبیعی یا ناراحتی هنگام رابطه دارند. به همین دلیل، نبودِ درد شدید بههیچوجه التهاب لگن را رد نمیکند.
«اگر تب ندارم، التهاب لگن ندارم»
این باور هم اشتباه است.
تب یکی از علائم ممکن PID است، اما همهٔ افراد تب ندارند. بسیاری از بیماران ممکن است فقط با درد لگنی، ترشحات غیرطبیعی، خونریزی بینقاعدگی یا درد هنگام رابطه مراجعه کنند. بنابراین نبود تب، بهتنهایی نشانهٔ نبود بیماری نیست.
«التهاب لگن همیشه باعث ناباروری میشود»
خیر.
PID میتواند خطر ناباروری را افزایش دهد، اما این اتفاق در همهٔ موارد رخ نمیدهد. شدت عفونت، سرعت تشخیص، شروع درمان و تعداد دفعات ابتلا در این موضوع نقش مهمی دارند. درمان زودهنگام میتواند از آسیب دائمی پیشگیری کند.
«با درمانهای خانگی میتوان التهاب لگن را برطرف کرد»
نادرست و خطرناک است.
التهاب لگن یک عفونت جدی است و درمان آن معمولاً به آنتیبیوتیک تجویزی پزشک نیاز دارد. درمانهای خانگی ممکن است علائم را موقتاً پنهان کنند، اما عفونت را از بین نمیبرند و حتی میتوانند باعث تأخیر در درمان شوند.
«IUD همیشه باعث التهاب لگن میشود»
این هم درست نیست.
استفاده از IUD بهطور کلی باعث PID نمیشود. بر اساس راهنماهای معتبر، اگر هم افزایشی در خطر وجود داشته باشد، این خطر بیشتر در چند هفتهٔ اول پس از قرار دادن IUD مطرح است و بعد از آن، خطر بهطور قابلتوجهی پایین میآید. بنابراین IUD بهخودیخود عامل دائمی التهاب لگن نیست.
چه زمانی برای التهاب لگن باید به متخصص زنان مراجعه کرد؟
اگرچه التهاب لگن (PID) همیشه با علائم شدید همراه نیست، اما در صورت مشاهدهٔ برخی نشانهها باید در اولین فرصت به متخصص زنان مراجعه کرد. تشخیص و درمان زودهنگام، از عوارضی مانند ناباروری، درد مزمن و بارداری خارج رحمی پیشگیری میکند.

درد مداوم یا جدید لگن
اگر درد لگنی جدید، مداوم یا روبهافزایش دارید، باید توسط پزشک بررسی شوید.
دردی که بیش از چند روز ادامه پیدا کند یا با فعالیت، لمس یا حرکت بدتر شود، میتواند نشانهٔ PID یا سایر بیماریهای مهم زنان باشد.
ترشحات غیرطبیعی واژن
ترشح غیرطبیعی با رنگ، بو یا غلظت متفاوت، یکی از علائم شایع عفونتهای تناسلی و التهاب لگن است.
ترشحات بدبو، چرکی یا همراه با سوزش و خارش، نیاز به ارزیابی پزشکی دارند.
خونریزی غیرمعمول
لکهبینی بین قاعدگیها، خونریزی بعد از رابطه جنسی یا خونریزیهای غیرعادی و نامنظم میتواند از علائم التهاب لگن باشد.
البته این علامت در بیماریهای دیگری هم دیده میشود، بنابراین بررسی تخصصی اهمیت دارد.
درد هنگام رابطه جنسی
درد عمقی هنگام رابطه جنسی از نشانههای مهم PID است و نباید نادیده گرفته شود.
اگر این درد جدید باشد یا همراه با ترشح، تب یا خونریزی دیده شود، مراجعه به متخصص زنان ضروری است.
تب همراه با درد لگنی
تب همراه با درد پایین شکم یا لگن میتواند نشانهٔ عفونت فعال و گستردهتر باشد.
در این حالت، احتمال نیاز به درمان فوری بیشتر میشود و در صورت شدت علائم، مراجعه به اورژانس هم ممکن است لازم باشد.
علائم پس از رابطه جنسی محافظتنشده
اگر پس از رابطه جنسی بدون کاندوم دچار درد لگن، ترشح غیرطبیعی، سوزش ادرار یا خونریزی شدید، احتمال عفونتهای مقاربتی و در نتیجه PID باید بررسی شود.
در این شرایط، تشخیص زودهنگام اهمیت زیادی دارد.
احتمال بارداری همراه با درد یا خونریزی
اگر احتمال بارداری وجود دارد و همزمان دچار درد لگن، خونریزی یا لکهبینی شدهاید، باید سریعتر به پزشک مراجعه کنید.
در این حالت، علاوه بر PID، باید بارداری خارج رحمی نیز رد شود؛ وضعیتی که میتواند اورژانسی باشد.
سوالات متداول درباره التهاب لگن
آیا التهاب لگن خطرناک است؟
بله، میتواند خطرناک باشد؛ بهخصوص اگر درمان نشود. التهاب لگن ممکن است به ناباروری، درد مزمن لگنی، آبسه و بارداری خارج رحمی منجر شود.
آیا التهاب لگن خودبهخود خوب میشود؟
معمولاً خیر.
التهاب لگن یک عفونت است و اغلب به آنتیبیوتیک نیاز دارد. تأخیر در درمان میتواند عوارض را بیشتر کند.
آیا التهاب لگن باعث درد کمر میشود؟
گاهی بله.
بعضی از بیماران علاوه بر درد زیر شکم، درد پایین کمر هم دارند؛ اما این علامت اختصاصی PID نیست و در بیماریهای دیگر هم دیده میشود.
آیا التهاب لگن باعث نفخ شکم میشود؟
ممکن است.
برخی افراد همراه با درد لگنی، احساس نفخ یا پری شکم دارند. با این حال، نفخ بهتنهایی برای تشخیص PID کافی نیست.
آیا التهاب لگن باعث تأخیر پریود میشود؟
میتواند باعث نامنظمی قاعدگی شود.
گاهی لکهبینی یا خونریزی بینقاعدگی دیده میشود، اما تأخیر پریود همیشه به PID مربوط نیست و علل دیگری هم دارد.
آیا التهاب لگن باعث ترشح بدبو میشود؟
بله، ممکن است.
ترشح غیرطبیعی یا بدبو یکی از علائم شایع التهاب لگن و عفونتهای تناسلی است.
آیا التهاب لگن باعث ناباروری میشود؟
میتواند باعث ناباروری شود، اما نه در همهٔ موارد.
خطر ناباروری بیشتر در PID شدید، مکرر یا درماننشده مطرح است.
درمان التهاب لگن چند روز طول میکشد؟
درمان معمولاً با دورهٔ آنتیبیوتیک حدود ۱۴ روزه انجام میشود.
البته زمان بهبود علائم ممکن است متفاوت باشد و باید طبق نظر پزشک پیگیری شود.
آیا بعد از درمان التهاب لگن امکان بارداری وجود دارد؟
بله، در بسیاری از موارد امکان بارداری وجود دارد.
اگر آسیب دائمی به لولههای رحمی وارد نشده باشد، باروری میتواند حفظ شود. اما در مواردی که آسیب ایجاد شده باشد، احتمال بارداری کاهش مییابد.
آیا التهاب لگن دوباره عود میکند؟
بله، ممکن است دوباره عود کند.
اگر علت اصلی، مثل عفونت مقاربتی درماننشده، باقی بماند یا فرد دوباره در معرض عفونت قرار گیرد، احتمال عود وجود دارد.
آیا التهاب لگن در سونوگرافی مشخص میشود؟
همیشه نه.
سونوگرافی میتواند به پزشک در بررسی آبسه، کیست، بارداری خارج رحمی یا سایر علتهای درد لگنی کمک کند، اما آزمایش قطعیِ واحد برای PID وجود ندارد و تشخیص معمولاً ترکیبی از شرححال، معاینه و آزمایشها است.


بدون دیدگاه